دانشگاه بین المللی امام رضا علیه السلام پژوهشنامه خراسان بزرگ Iran 22516131 2 8 2015 07 07 اوضاع فرهنگی خراسان بزرگ در عهد تیموری، با تأکید بر گسترش کتابخانه ها FA حسن بهزادی ایرج رداد 2017 01 18 تاريخ فرهنگي خراسان، همواره با فراز و نشيب هاي بسياري همراه بوده؛ ليكن نقطه عطف آن را بايد هجوم قوم مغول به اين سرزمين دانست. با روي كارآمدن تيموريان،‌خطه خراسان بزرگ به عنوان مركز حكومت تيموريان، پس از گذران دوران سياه سلطه مغول،  آرامش و شكوهي نسبي به خود مي ديد كه اين امر زمينه توسعه هاي همه جانبه،‌از جمله توسعه فرهنگي و هنري را در اين خطه فراهم كرد. از اين رو يكي از دوران بانشاط به لحاظ فرهنگي در تاريخ خراسان محسوب مي شود. در اين مقاله،‌كوشيديم اوضاع فرهنگي خراسان دوره تيموري با تأكيد بر گسترش كتابخانه ها به عنوان جلوه اي از فرهنگ كهن اين سرزمين،‌ارائه شود. در اين راستا، ضمن بيان دسته بندي انواع كتابخانه هاي موجود در خراسان بزرگ در عهد تيموريان، به برخي از مهمترين آنها اشاره شده است. "" http://jgk.imamreza.ac.ir/index.php/jgk/article/view/101/pdf_1
دانشگاه بین المللی امام رضا علیه السلام پژوهشنامه خراسان بزرگ Iran 22516131 2 8 2015 07 07 کرّامیه در خراسان FA علیرضا روحی 2017 01 18 كراميه از مهمترين مذاهب اسلامي است كه پايه گذار آن محمد بن كرام (در گذشته به سال 255ق) مي باشد. اين فرقه در كوتاه مدت، در مناطق وسيعي از جهان اسلام گسترش يافت. مهمترين منطقه نفوذ كراميه، خراسان بزرگ و به ويژه شهرهاي نيشابور و هرات و برخي شهرهاي ماوراء‌النهر بود. همچنين،‌بيت المقدس كه مدفن او در آنجا قرار داشت و نيز شام، از مناطق تحت نفوذ كراميه گرديدند. از عوامل گسترش كراميه،‌توجه به زهد و تصوف و عزلت نشيني در خانقاه بود. تبليغات پيروان اين فرقه، باعث شد تا اسلام در مناطقي از ماوراء‌النهر و خراسان كه تا آن زمان ، نفوذ نيافته بود،‌گسترش يابد. نفوذ كراميه در بين حاكمان غزنوي و غوري،‌عاملي شد تا براي مدت كوتاهي، قدرت سياسي را به دست گيرند. از مهمترين پيروان اين فرقه، خاندان ابن هيصم بودند.در كتابهاي ملل و نحل، فرقه هايي منشعب از كراميه ذكر شده اند از زمان حيات محمد بن كرام، نويسندگان مسلمان شروع به رديه نويسي بر ضد او نموده و انواع اتهامات مختلف را به آنها وارد كردند. از انديشه و عقايد آنها مطالب فراواني در منابع ملل و نحل و آثار كهن تاريخي و كلامي آمده است كه عمدتاً در مخالفت و دشمني با آنها نوشته شده است.كراميان خانقاه هايي در جوزجان، ختل، فرغانه، مرو، سمرقند و نيشابور پايه گذاري نمودند كه از مهمترين مراكز تبليغي شان به حساب مي آمد. از نيمه دوم قرن پنجم، ضعف كراميان شروع شده و با ورود سلجوقيان به خراسان، در مضيقه شديدي قرار گرفته و به تدريج،‌تحت تأثير ساير فرق قرار گرفتند. "" http://jgk.imamreza.ac.ir/index.php/jgk/article/view/102/pdf_1
دانشگاه بین المللی امام رضا علیه السلام پژوهشنامه خراسان بزرگ Iran 22516131 2 8 2015 07 07 خراسان بزرگ و خراسانیان در دیدگاه و اندیشه فردوسی FA امید شیوا 2017 01 18 در اين مقاله و گفتار برآنيم تا از ديدگاه فردوسي و كتاب شاهنامه جايگاه خراسان بزرگ را بيابيم و آن را در تطابقي تاريخي با مرزهاي كنوني در ايران و ماوراي ايران به بحث گذاريم. در اين مرزو بوم كه آن را خراسان ناميده اند نژادها و گونه هايي بودند كه گاه از خون و تبار آريايي و گاه از اختلاط با نژادهاي گوناگون هم جوار رشد كرده اند و در تلفيقي از اين دو، آداب،‌رسوم، فرهنگ و تاريخ اسطوره اي ايران زمين پديدار گشته است. "" http://jgk.imamreza.ac.ir/index.php/jgk/article/view/103/pdf_1
دانشگاه بین المللی امام رضا علیه السلام پژوهشنامه خراسان بزرگ Iran 22516131 2 8 2015 07 07 آب انبارهای قهستان FA کورش صالحی راضیه فرستاده 2017 01 18 آب و هواي خشك و نيمه خشك برخي از نواحي ايران، مبناي انديشه تأميل آب قابل شرب و شيرين در ايرانيان گشت كه ساخت آب انبار يكي از مظاهر اين انديشه بود. آب انبارها در سراسر مسيرهاي تجاري در كنار كاروان سراها براي رفع تشنگي مسافران و داخل شهرها براي رفع نياز طلاب و زائران و شهروندان به تعداد بسياري در طول تاريخ،‌به خصوص در سده هاي اخير، ساخته شده اند. سعي افراد خير، به اين منظور بود كه آب انبارها را در كنار حسينيه ها و بازارها و مساجد بسازند. بدين گونه اين اثر معماري بهترين و راحت ترين شيوه براي دسترسي به آب بوده است. آب انبار با معماري شايان توجه علاوه بر ايجاد منظره اي زيبا و دلكش، در شهرهاي حاشيه كويري و شمالي  ايران منبع تأمين كننده آبي خنك در ايام كم آبي به حساب مي آمد‌؛ به طوري كه هر يك از اجزاي آن در اين امر نقش بسزايي داشته اند.  آب انبار از قسمت هاي مختلفي تشكيل شده است و از قنات و كوه و بند،‌آب مورد نياز را به آن انتقال مي دادند. به تبعيت از اين اوضاع و شرايط، در شهرستان هاي بيرجند،‌يزد،‌كرمان و قزوين به دليل كمبود نعمت آب، ساخت آب انبار همراه با سنت وقف،‌در بين اهالي بومي رواج گرفت. "" http://jgk.imamreza.ac.ir/index.php/jgk/article/view/104/pdf_1
دانشگاه بین المللی امام رضا علیه السلام پژوهشنامه خراسان بزرگ Iran 22516131 2 8 2015 07 07 خراسان بزرگ در فرآیندهای زمان(گذری بر تاریخ و جغرافی خراسان بزرگ) FA علیرضا کشوردوست 2017 01 18 خراسان بزرگ دياري است ديرين. دياري كه از ديرين روزگاران در تاريخ ايران نقشي ويژه داشته است؛‌از زماني كه آرياييان به بالاترين جايش در شمال آمدند و نخستين باشند گاه آرياييان را در اين سوي جهان پديد آوردند و پس از زماني ماندن در آنجا، راهي ايران و هند شدند تا آنگاه كه پارت هاي باشنده در آن، يونيانيان را راندند و ايران را از آن ايراني كردند.خراسان بزرگ در سده هاي نخستين اسلامي، پايگاه پديدآمدن فرهنگ و زبان نوين پارسي شد. نخستين زنجيره شاهي ايران پس از اسلام را طاهريان خراساني ساختند و در پي آنان،‌ سامانيان خراساني بر پهنه اي گسترده دست يافتند.خراسان در سده هاي نخستين، خاك ريز تازش و چپاول ترك ها و تركمانان و مغول ها بود و پس از دوران مغول، هراسي ديگر را آزمود و اندك اندك سست شد. نادرشاه برخاسته از خراسان، چندي بر آن و ايران فرمان راند، ولي از آن پس زمينه پاره پاره شدن آن فراهم شد و دو پيمان پاريش و آخال از گستره آن كاست.خراسان، فردوسي، رودكي، ناصر خسرو، ابوريحان، بوعلي سينا و ده ها و صدها تن از ديگر بازرگان ايران زمين را به ايران جهان تقديم كرد. خراسان در تاريخ ايران، دياري بس بزرگ است.روش اين پژوهش، به گونه توصيفي تحليلي است و كوشش شده است تا با بهره گيري از نقشه، روند ديگرگوني هاي اين جايگاه وزين، بهينه تر تحليل شود.در اين مقاله ، در كنار پرداختن به جغرافي و تاريخ خراسان بزرگ،‌ كوشش شده است تحليلي پيرامون چرايي هاي بزرگي آن پرداخته شود و روندهاي دگرگوني هاي آن مورد بررسي قرار گيرد. "" http://jgk.imamreza.ac.ir/index.php/jgk/article/view/105/pdf_1
دانشگاه بین المللی امام رضا علیه السلام پژوهشنامه خراسان بزرگ Iran 22516131 2 8 2015 07 07 بررسی و تحلیل عوامل و زمینه های ژئوپلیتیکی شکل گیری و گسترش طالبان در کشور افغانستان FA افشین متقی مصطفي رشیدی 2017 01 18 حدود 250 سال از تاريخ شكل گيري افغانستان به عنوان كشور مي گذرد، اما ساختار جغرافيايي اين كشور و محيط ژئوپليتيكي آن، همواره مانع از استقرار نظامي با حاكميت پايدار شده است. از همان ابتدا، در طرفي عوامل خارجي و در طرف ديگر عوامل داخلي، دولت ها، جريان ها و افرادي كه در فكر توسعه، ملت سازي، انسجام و شكل گيري دولت ملت در افغانستان بودند را دچار مشكل كرده و در بسياري مواقع،‌سبب نابودي و اضمحلال آنها شده است. در برابر اين ناكامي ها، قوم گرايي و قبيله گرايي و توسعه نيافتگي و شكاف اجتماعي سياسي به موضوع اصلي در افغانستان تبديل شده است. شايد بتوان گفت آنچه امروزه افغانستان را در منطقه و جهان معرفي مي كند. مسئله به اصطلاح «اسلام گرايي افراطي» يا «بنيادگرايي ديني» يا «اسلام طالباني»  است. اين نوع انديشه، ريشه در همين جغرافياي خاص افغانستان و سياست هاي متأثر از آن دارد؛ از اين رو سعي داريم در اين پژوهش،‌زمينه هاي ژئوپليتيكي شكل گيري و گشترش طالبان در كشور افغانستان را مورد بررسي و تحليل قرار دهيم. براي رسيدن به اين هدف نيازمند يافتن پاسخي براي اين پرسش اساسي هستيم كه كدام عوامل ژئوپليتيكي و چگونه زمينه هاي شكل گيري و گسترش طالبان در كشور افغانستان را فراهم مي كند؟ اين مقاله به شيوه اي توصيفي تحليلي نگاشته شده است. "" http://jgk.imamreza.ac.ir/index.php/jgk/article/view/106/pdf_1