راهبردهای زنان نقاش افغانستان در بازآفرینی و احیای میراث تصویری نگارگری در نقاشی معاصر این کشور

نوع مقاله : تاریخ هنر خراسان بزرگ

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری هنرهای اسلامی، گروه هنرهای اسلامی، دانشکده هنرهای صناعی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، ایران

2 استاد، گروه هنرهای اسلامی، دانشکده هنرهای صناعی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، ایران

چکیده

زنان افغانستان در سال‌های اخیر، برخلاف گذشته، حضور گسترده‌ای در تاریخ هنر این کشور و نقش مهمی در تعیین سمت ‌و ‌سوی حال و آینده این جریان داشته ­اند. نحوه تعامل این گروه پرشمار، نوظهور و مؤثر بر تاریخ هنر افغانستان، در مواجهه با ورود مبانی هنر مدرن به این کشور از حدود 1300ش و حمایت نهادهای غربی از یک‌طرف و از طرف دیگر سابقه سنت‌ دیرپای بصری، قبل و بعد از اسلام، آغازگاه مسئله این پژوهش است. سؤال این است که بانوان نقاش معاصر افغانستان با تکیه‌بر ویژگی‌های نگارگری، چه راهبردهای انحصاری را جهت بازآفرینی و احیای نگارگری در نقاشی معاصر ارائه نموده‌اند؟ این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و آرشیوی آثار نقاشان معاصر افغانستان، نتایجی را حاصل نمود و مشخص شد که نقاشان مرد و زن معاصر افغانستانی، با تکیه‌بر وجه ساختاری نگارگری، راهبردهایی جهت بهره‌گیری از امکانات آن در تلفیق با مبانی هنر مدرن، ابداع نموده‌اند که برخی از این راهبردهای بازآفرینی و احیای نگارگری در نقاشی معاصر افغانستان، تنها در آثار نقاشان زن دیده می‌شود. ازجمله می‌توان به کاربست سنت تصویری شکستن کادر در نگارگری، همراه با تقسیم‌ بندی اثر به کادرهای کوچک‌تر در آثار ندیما یوسفی، به‌کارگیری ابژه‌های معاصر مانند پرچم و یا صورت‌های اینترنتی، در آثار نقاشانی همچون صالحه وفا جواد و صغری حسینی، تغییر رنگ هاله دور سر در آثار حمیرا مستور و همچنین استفاده از مبانی نگارگری، جهت ارائه نقاشی ژانر در آثار نقاشانی چون زهرا باقری و حنیفه جعفری اشاره نمود.

عنوان مقاله [English]

The strategies of Afghan women painters in recreating and reviving the miniature visual tradition in contemporary painting

چکیده [English]

In recent years, Afghan women, unlike in the past, have played a major role in the history of the country's art and have played an important role in determining the current and future direction of the country's art. How this large, emerging and influential population of women contemporary Afghan painters in the history of art in this country interacts with modern art introduced to Afghanistan since the 1300, and , on the other hand, having a history of visual tradition, both before and after Islam was the starting point of the present research. . The question is: What are the exclusive strategies of women contemporary Afghan painters, relying on miniature features, to recreate and revive miniatures in contemporary painting? This article draws conclusions using a descriptive-analytical method using library resources and archives of works by contemporary Afghan painters. It turned out that contemporary Afghan male and female painters, relying on the miniature structural aspect, have devised strategies for using miniature features, combining them with the basics of modern art. But some of these strategies for recreating and reviving miniatures can be seen in contemporary Afghan painting, only in the works of female painters, like the application of the visual tradition of breaking the frame in the miniature, along with the division of the work into smaller frames, in the works of "Nadima Yousefi", the use of contemporary objects such as flags or Internet Small Faces in miniatures in the works of painters such as "Saleha Vafa Javad" and "Soghra Hosseini"., and the change in the color of the halo around his head, in the works of "Homeira Mastoor" and also the use of painting basics, to present the genre painting in the works of painters such as "Zahra Bagheri" and "Hanifa Jafari".
Keywords: Afghanistan Art History, Contemporary Afghanistan Painting, Miniature, Afghanistan Women Painter, Iranian Painting